هفته نامه سمنان امروز

گزارش تصویری

بازار گرم مهارت آموزی در مرکز فنی و حرفه‌ای سمنان
آیین اربعین شهید مدافع حرم عباس دانشگر
مراسم افتتاحیه مجموعه تاریخی، فرهنگی، پذیرایی زندگی
تشییع با شکوه پیکرمطهر شهید مدافع حرم، عباس دانشگر در سمنان
« سمنان شهر نان»
کوچه باغی که پر از رایحه باران است

165 3

در‌تکاپوی احیای نظام تقسیم آب سمنان ...
مجری طرح تکاپو در استان سمنان: مؤلفه‌های میراثی محور گردشگری مرتبط با نظام تقسیم آب نیز احیاء خواهد شد

از ابتدای دولت یازدهم، اجرای طرح توسعه کسب‌وکار و اشتغال پایدار، موسوم به «تکاپو»، به‌صورت پایلوت و در شش استان کشور از جمله استان سمنان، با محوریت مزیت‌های بومی دخیل در توسعه کسب‌وکار در دستور کار قرار گرفت.

بر این اساس، در اسفندماه سال گذشته، تفاهم‌نامه‌ای مابین وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، سازمان توسعه صنعتی ملل متحد (یونیدو) و استانداری سمنان منعقد شد که بر اساس آن اجرایی‌شدن این طرح در استان سمنان به طور رسمی الزام یافت. برابر توافقات صورت‌گرفته مابین وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی –به عنوان کارفرمای طرح در کشور- و سازمان یونیدو با بهره‌گیری از دانش و تجربه بین‌المللی، به منظور بهبود و توسعه کسب‌وکارهای منطقه و به تبع آن، افزایش میزان اشتغال پایدار، اجرای طرح تکاپو، با همکاری دستگاه‌های اجرایی استان‌ها، به این سازمان تخصصی محول شده است.
سازمان یونیدو، با هماهنگی استانداری‌ سمنان، این طرح را بر اساس معیارهای عمدتاً معیشتی و اقتصادی و مبتنی بر ظرفیت‌های اشتغال‌زایی، درآمدزایی، فروش، صادرات و رشد یا افول رسته‌های پنجاه‌گانه احصاء‌شده در این استان و میزان توسعه‌پذیری هریک از این رسته‌ها در دیگر رسته‌های کسب‌وکاری و اقتصاد استان، در دست اجرا دارد. برای اطلاع از چگونگی اجرای این طرح، به سراغ مجری طرح تکاپو و نماینده سازمان یونیدو در استان سمنان رفتیم. آن‌چه در پی می‌آید برگرفته از گفته‌های محمد اسکندری است.

بیکاران تحصیل‌کرده؛ گروه هدف اصلی در اجرای طرح تکاپو
در این طرح، رسته‌های پنجاه‌گانه کسب‌وکار در استان سمنان، غربال و مطابق معیارهای طرح، اولویت‌بندی شده و زمینه‌های توسعه و افزایش ظرفیت اشتغال کسب‌وکارها به منظور نیل به اشتغال پایدار فراهم می‌شود؛ پس از این اقدامات و بررسی‌ها، محور اصلی توسعه کسب‌وکارهای استان، توسعه گردشگری، اسکان و پذیرائی از مسافرین و زوار عبوری از منطقه تعیین گردیده است. علاوه بر آن، از آن‌جا که افزایش تعداد بیکاران تحصیل‌کرده در سال‌های اخیر، در کنار بحران آب و حاشیه‌نشینی در شهرها، به یکی از مهم‌ترین مسائل و مشکلات کشور تبدیل شده است؛ این گروه، مهم‌ترین گروه هدف اجرای این طرح، تعریف ‌شده است.

توسعه گردشگری؛ اشتغال‌زا و تحول‌آفرین
از آن‌جا که تجارب جهانی ثابت کرده است که ظرفیت تحول‌آفرینی توسعه گردشگری بسیار شایسته توجه است؛ طرح تکاپو با محوریت توسعه گردشگری در استان سمنان اجرا می‌شود.
توسعه گردشگری بر بهبود وضعیت پروژه‌های عمرانی و ورزشی، اماکن خدماتی، هتل‌ها و اقامتگاه‌های شهری و روستایی، فروش کالاها و حمل و نقل تأثیرگذار است و افزون بر این، صنایع تبدیلی مربوط به سوغات، همچون صنایع تبدیلی مربوط به انگور در شاهرود، قیسی در بسطام، گردو و آلو در شهمیرزاد و شیرمال در سمنان به واسطه توسعه گردشگری، متحول خواهد شد؛ بنابراین با به حرکت درآوردن چرخ صنعت گردشگری، دیگر محورهای کسب‌وکار نیز رونق پیدا می‌کند و اشتغال مستقیم و غیرمستقیم چشمگیری برای گروه‌های مختلف مردمی فراهم خواهد شد.


معماری شهری سمنان؛ منطبق با نظام تقسیم آب
شاخصه‌های فرهنگی و تاریخی انحصاری مربوط به منطقه سمنان، به عنوان پیوست فرهنگی و تاریخی در اجرای این طرح، مدنظر قرار گرفته است؛ بر این اساس، ثبت و احیاء «نظام تقسیم آب یا همان سیستم آب‌پخش‌کن سنتی شهر سمنان» به عنوان یکی از اهداف مهم در راستای توسعه گردشگری در قالب اجرای طرح تکاپو دنبال می‌شود. نظام تقسیم آب، از آن جهت اهمیت دارد که حتی معماری شهری سمنان بر اساس آن شکل گرفته است. خوشبختانه از چندی قبل، دبیرخانه‌ای به منظور پیگیری امور مربوط به ثبت و احیاء این سیستم در سازمان نوسازی و بهسازی شهر سمنان ایجاد شده است. بازسازی و باز زنده‌سازی این سیستم می‌تواند تأثیر بسزایی بر توسعه گردشگری شهری در سمنان داشته باشد.


احیاء مؤلفه‌های میراثی در محور گردشگری سیستم تقسیم آب
چنان‌که ذکر شد؛ توجه به پیوست تاریخی و فرهنگی، در امر احیاء نظام تقسیم آب، اهمیت بسیار دارد. در این راستا قرار است تمامی مراسم‌ها، وقایع و داستان‌های مربوط به این سیستم جمع‌آوری و مورد مداقه قرار گیرد؛ از سوی دیگر، آب‌انبار، یخچال‌ و دیگر مؤلفه‌های میراثی در این محور گردشگری، مرتبط با نظام تقسیم آب، احیاء خواهد شد؛ و مقصود از احیاء در این‌جا به معنای دقیق کلمه، زنده‌سازی کارکردهای پیشین این مؤلفه‌هاست. آن‌چه در این میان اهمیت دارد آن است که سال‌ها قبل، ما در این منطقه دارای فرهنگ، توان و تخصص ایجاد سیستمی بودیم که تا به امروز پایدار باقی مانده است؛ لذا ما موظف به نگهداری، پاسداری و بهره‌برداری مناسب از این سیستم هستیم.

احیاء سیستم تقسیم آب؛ منطبق با فرهنگ و سازگار با بوم منطقه
از دیگر اهداف مهم اجرای این طرح، می‌توان به افزایش سطح آگاهی‌های عمومی از نظام تقسیم آب در سمنان اشاره کرد.
افزون بر این چشم‌اندازی که برای اجرای این طرح تعریف شده، عبارت است از بازسازی و احیاء مطلوب این میراث ارزشمند، منطبق با فرهنگ و سازگار با بوم منطقه و استان و هماهنگ با ویژگی‌های تاریخی سمنان.
این طرح تنها در صورتی پایدار خواهد بود که در جریان اجرای آن به محیط‌زیست و جامعه محلی آسیبی نرسد و از مشارکت جامعه محلی به‌صورت حداکثری بهره‌گیری شود.
در این راستا، از اندیشه‌های کارشناسان خبره و متخصصان آب نیز بهره‌گیری خواهد شد.

برجسته‌سازی و معرفی ویژگی‌های نظام تقسیم آب
راهبردی که در راستای احیاء فرهنگی و تاریخی مطلوب سیستم سنتی آب‌پخش‌کن در شهر سمنان دنبال می‌شود، برجسته‌سازی و معرفی ویژگی‌های این سیستم است. اقدامات در این خصوص از طریق دبیرخانه‌ای که ذکر آن رفت، آغاز شده است و سازمان یونیدو می‌کوشد از ظرفیت‌های این دبیرخانه در راستای اجرای طرح تکاپو بهره‌برداری کند.


زمان‌بندی یک‌ساله برای احیاء نظام تقسیم آب سمنان
احیاء نظام تقسیم آب، گام مؤثری برای ثبت جهانی آن است. برای این مقصود، تلاش می‌شود تا با استفاده از خروجی تحقیقات و پژوهش‌هایی دامنه‌دار، افزون بر آن‌که بسته‌ای از مطالب در خصوص این سیستم تهیه شود، شاخصه‌های علمی، تاریخی و فرهنگی این سیستم نیز در قالب یک فیلم مستند، قابل ارائه باشد. مستندسازی، در واقع مبنای تعریف پروژه‌های احیاء است و اقدامات در این حوزه، ۴ تا ۶ ماه به طول خواهد انجامید. پس از آن، انتخاب مشاور و مجری ذیصلاحی که بدون وارد کردن کوچکترین خدشه‌ای بر جنبه‌های میراثی محور گردشگری مبتنی بر سیستم تقسیم آب، نسبت به احیاء این سیستم اقدام کند، صورت خواهد گرفت و روند اجرای پروژه‌های احیاء نیز حدود ۶ ماه به طول خواهد انجامید؛ بنابراین در یک نگاه متعادل و در صورت فراهم بودن شرایط و عوامل تا یک سال آینده، مسیر گردشگری مذکور به پشتوانه مستندات و تحقیقات مربوطه، احیاء خواهد شد. در جریان احیاء سیستم تقسیم آب، به بهره‌گیری از سرمایه‌های اجتماعی منطقه، زیبایی‌های طبیعی و مشارکت حداکثری مردم نیز توجه می‌شود. از طرفی، هرچند اهداف اقتصادی نیز در قالب اجرای این طرح دنبال می‌شود، اما از غلبه وجوه اقتصادی بر وجوه میراثی و فرهنگی طرح احتراز خواهد شد.

بهار ۹۵؛ نخستین همایش برای معرفی نظام تقسیم آب
یکی از اقدامات در دست انجام در راستای اجرای طرح تکاپو با محوریت احیاء نظام تقسیم آب، برگزاری همایشی در سطح ملی، با حضور کارشناسان و مؤثران استانی و ملی، به منظور معرفی این میراث گران‌بها و جلب همکاری مطلعان و مؤثران برای افزودن بر غنای فرهنگی این طرح و گسترش ابعاد آن است. این همایش در اواسط بهار ۱۳۹۵ برگزار خواهد شد.

ضرورت یاری‌رسانی عمومی در اجرای طرح
دبیرخانه ثبت جهانی و احیاء نظام تقسیم آب ‌و آب‌پخش‌کن سنتی شهر سمنان، آمادگی دارد تا نسبت به اخذ اطلاعات مربوط به این سیستم از مطلعین و خبرگان اقدام کند. هرچند ابعاد بسیاری در امر احیاء این سیستم احصاء شده است؛ اما مسلماً لایه‌های پیچیده‌ و ظریف‌تری نیز وجود دارد و به همین خاطر یاری‌رسانی عمومی به اجرای کارشناسانه این طرح ضرورت دارد. دستگاه‌هایی که خواهان مشارکت در اجرای این طرح هستند نیز می‌توانند با ارائه پیشنهادات کارشناسی خود، در تدقیق پیش‌زمینه‌های اجرای این طرح سهیم باشند. از رسانه‌ها نیز انتظار می‌رود جریان‌های خبری مرتبط با اجرای این طرح را به گونه‌ای مدیریت کنند که ضمن فراهم کردن بستر مناسب پاسداری و بهره‌برداری از میراث ماندگار سمنان، ابعاد فنی و کیفی اجرای طرح نیز به خوبی منعکس گردد.

استفاده از داشته‌های میراثی؛ راهکاری برای حل مشکلات
اجرای طرح تکاپو مبتنی بر مزیت‌های بومی و منطقه‌ای، نهایتاً به ارتقاء وضعیت معیشتی مردم منجر می‌شود.
اجرای این طرح ترجمان این سخن است که ما می‌خواهیم و می‌توانیم با داشته‌های میراثی ماندگار خود کسب‌وکار و ارزش افزوده ایجاد و مشکلات اقتصادی و معضل بیکاری را حل کنیم.

انتهای پیام /  *

Back to Top

Template Design:Dima Group